Trẻ em có nên ăn chay không?

Điều quan trọng là đảm bảo rằng chế độ ăn chay của trẻ cung cấp đủ các dưỡng chất cần thiết cho sự phát triển toàn diện. Trẻ cần được cung cấp đủ protein, canxi, sắt, vitamin B12 và các dưỡng chất khác mà thường có trong thực phẩm động vật. 
Nếu không tuân thủ đúng cách hoặc không cân nhắc kỹ, chế độ ăn chay có thể gây thiếu hụt dinh dưỡng và ảnh hưởng đến sức khỏe của trẻ.
Tác hại của ăn chay đối với sức khỏe của trẻ em
Theo bác sĩ Georgia Casimir từ Bệnh viện Nhi Queen Fabiola và Chủ tịch Ủy ban Nghiên cứu về Ăn chay của Viện Hàn lâm Y khoa Hoàng gia Bỉ, hiện tại chỉ có khoảng 3% trẻ em tại Bỉ duy trì thói quen ăn chay, trong đó loại trừ các sản phẩm từ trứng, sữa, và thịt có nguồn gốc động vật. 
Chế độ ăn uống này, nếu duy trì lâu dài, có thể gây ra thiếu hụt dinh dưỡng trầm trọng cho cơ thể, dẫn đến tình trạng phát triển kém.
Protein và axit béo là những chất quan trọng cho sự phát triển của não, nhưng thường bị thiếu trong chế độ ăn chay. Ngoài ra, ăn chay còn có thể dẫn đến thiếu hụt các dưỡng chất thiết yếu khác như vitamin D, vitamin B12, canxi, các khoáng chất và chất dinh dưỡng quan trọng khác cho cơ thể. 
Đặc biệt, ở trẻ sơ sinh trong giai đoạn ăn dặm, không nên áp dụng chế độ ăn chay, bởi trong giai đoạn này trẻ phát triển nhanh và cần nhiều dưỡng chất. Não trẻ cần nhận đủ chất béo từ thực phẩm động vật, đặc biệt là Omega 3 để phát triển. Thiếu protein có trong thịt động vật cũng có thể dẫn đến tình trạng biếng ăn ở trẻ. Việc áp dụng chế độ ăn chay quá sớm không chỉ khiến trẻ thiếu dinh dưỡng toàn diện mà còn có thể dẫn đến việc tiêu thụ năng lượng quá mức. Trong chế độ ăn chay, trẻ thường tiêu thụ nhiều sản phẩm ngũ cốc và các sản phẩm tinh chế khác, chẳng hạn như bánh ngô, mì ống, bánh mì và gạo, tích trữ nhiều calo từ tinh bột. Điều này có thể là tiền đề gây ra tình trạng thừa cân và béo phì ở trẻ.
Ngoài ra, chế độ ăn chay cũng có thể ảnh hưởng đến chức năng tiêu hóa. Dạ dày của trẻ có khả năng giới hạn và áp dụng một chế độ ăn chay nghiêm ngặt có thể đòi hỏi lượng thực phẩm lớn để đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng. Điều này có thể gây ra rối loạn tiêu hóa ở trẻ.
Lợi ích sức khỏe khi ăn chay đúng cách
Đối lập với quan điểm của Viện Hàn Lâm Y khoa Hoàng gia Bỉ, Hiệp hội dinh dưỡng Anh đã đưa ra ý kiến khác: "Chế độ ăn chay thân thiện với thực vật được thiết kế để hỗ trợ cuộc sống lành mạnh cho mọi người trong các giai đoạn khác nhau của cuộc sống." 
Tại Anh, đã có khoảng 600.000 người áp dụng chế độ ăn chay, chiếm tỷ lệ 1,2% trong dân số vào năm 2018.
Viện Dinh dưỡng và Ăn kiêng Mỹ cũng chia sẻ quan điểm tương tự, rằng việc áp dụng chế độ ăn chay một cách có kế hoạch và phù hợp vẫn có thể đảm bảo đủ dinh dưỡng và mang lại lợi ích cho sức khỏe, thậm chí có khả năng ngăn ngừa và điều trị một số bệnh tật. >>> Tại sao ăn chay lại tốt cho sức khỏe tim mạch
>>> Danh sách thực phẩm giàu protein tốt nhất cho người ăn chay
>>> Lợi ích và tác dụng của ăn chay đối với ung thư
• Kiểm soát cholesterol
Nghiên cứu cho thấy rằng protein thực vật, ví dụ như đậu nành và các loại hạt, có thể thúc đẩy quá trình điều chỉnh tổng hợp cholesterol và ảnh hưởng đến thụ thể LDL, còn được gọi là cholesterol xấu. 
Do đó, trẻ em ăn chay thường có xu hướng có mức cholesterol tổng cơ thể thấp hơn, và họ cũng có khả năng cải thiện cân nặng của mình.
• Ưu điểm về tăng tuổi thọ
Có một đánh giá về chế độ ăn chay ở trẻ em đã kết luận rằng ăn uống lành mạnh từ khi còn nhỏ có thể giúp tăng tuổi thọ bằng cách ngăn ngừa một số bệnh liên quan đến cholesterol. 
Ngoài ra, những người ăn chay thường theo một lối sống lành mạnh hơn, bao gồm việc không hút thuốc, không uống đồ uống có cồn, thực hiện thường xuyên hoạt động thể dục và duy trì một chế độ ăn uống cân đối. Tất cả những điều này có thể giúp kéo dài tuổi thọ. • Ngăn ngừa các bệnh mãn tính
Người ăn chay thường bổ sung nhiều chất xơ trong chế độ ăn uống của họ, điều này có thể cải thiện sức khỏe tiêu hóa. Ngoài ra, ăn chay cũng có thể giúp phòng ngừa và điều trị nhiều bệnh mãn tính từ thời thơ ấu, bao gồm bệnh tim mạch, tiểu đường, tăng huyết áp, béo phì, bệnh túi thừa, loãng xương, viêm khớp dạng thấp và nhiều loại ung thư.
Các chuyên gia đồng tình rằng chế độ ăn chay, đặc biệt khi áp dụng từ thời thơ ấu, có thể giảm chỉ số khối cơ thể, giảm nguy cơ tử vong do bệnh tim mạch và cải thiện mức cholesterol.
Nguồn chất dinh dưỡng từ thực phẩm thực vật
Rau cải là nguồn chính cung cấp các hợp chất hoạt tính sinh học và chất phytochemical có lợi cho sức khỏe, bao gồm beta-carotene, anthocyanin, polyphenol, vitamin C và chất xơ. Khi trẻ em ăn chay, thường tiêu thụ nhiều loại thực phẩm thực vật này và khi trưởng thành cũng có xu hướng tiếp tục sử dụng các sản phẩm thực phẩm chức năng với tác dụng bảo vệ sức khỏe. Khuyến khích tình yêu mến môi trường
Ngoài các lợi ích về sức khỏe, việc luyện tập trẻ ăn chay cũng có thể giúp trẻ phát triển tình yêu và sự quan tâm đến môi trường và thiên nhiên. Một số người cho rằng việc áp dụng chế độ ăn chay cho trẻ từ khi còn nhỏ có thể giúp trẻ trở nên thiện lương hơn trong cách họ đối xử với môi trường và con người. Tuy nhiên, đây chỉ là quan điểm cá nhân của một số nhà tâm lý học.
Vì vậy, để đảm bảo rằng việc ăn chay đạt được những lợi ích tốt cho trẻ, phụ huynh cần biết cân đối các thực phẩm một cách hợp lý. Một bữa ăn chay đơn điệu chỉ bao gồm cơm và rau có nguy cơ thiếu hụt dinh dưỡng rất cao. 
Trong trường hợp trẻ phải ăn chay, cần đảm bảo rằng trẻ có một chế độ ăn đa dạng và cung cấp đầy đủ các loại thực phẩm thực vật giàu dinh dưỡng.
Cần tăng cường việc sử dụng các nguồn thực phẩm như trứng, sữa, các loại quả và thực phẩm giàu vitamin C để tăng khả năng hấp thụ các khoáng chất như sắt, kẽm... Ngoài ra, có thể cân nhắc bổ sung các vi chất dinh dưỡng dưới dạng thuốc bổ cho trẻ, nhưng luôn tuân theo lời khuyên của bác sĩ.