Sống khỏe 360 - Kênh thông tin tư vấn sức khỏe cộng đồng

https://sk360.vn

Tâm lý học sinh tiểu học - hiểu biết cha mẹ cần

Hàng triệu người phải vật lộn với các vấn đề sức khỏe tâm thần hàng ngày, không ngoại trừ trẻ em. Tâm lý học sinh tiểu học là thứ khó nắm bắt và cha mẹ cần phải có kiến thức để giúp con bạn khi cần.
Thực tế ta có thể thấy tâm lý học sinh tiểu học thay đổi 1 cách chóng mặt. Đôi khi chúng sẽ bộc lộ cảm xúc bộc phát hoặc nổi cơn thịnh nộ ngay giữa cửa hàng tạp hóa. Quá trình phát triển thời thơ ấu là một giai đoạn thử thách và trẻ em thường không được trang bị đầy đủ để hiểu hoặc đối phó đúng đắn với những thay đổi mà chúng đang trải qua.
Theo Hiệp hội Sức khỏe Tâm thần Trẻ em (ACMH), cứ 5 trẻ em và thanh thiếu niên thì có 1 trẻ mắc một số loại rối loạn cảm xúc, hành vi hoặc sức khỏe tâm thần có thể chẩn đoán được. Hơn nữa, cứ 10 thanh thiếu niên thì có 1 người có vấn đề về sức khỏe tâm thần đủ nghiêm trọng để làm suy giảm chức năng ở nhà hoặc ở trường.
Tâm lý học sinh tiểu học hiểu biết cha mẹ cần 1
Tâm lý học sinh tiểu học là vấn đề cấp bách
Nếu con bạn trong giai đoạn học cấp 1, đang trở nên cực kỳ thu mình và tránh giao tiếp xã hội, thì đó có thể là do trẻ đang gặp vấn đề tâm lý. Nếu con bạn đang thể hiện những suy nghĩ và hành vi tức giận hoặc bạo lực, đó có thể là điều đáng lo ngại. Tâm lý học sinh tiểu học là một thứ khó đánh giá, nhưng bạn có thể thấy các dấu hiệu khi con bạn thể hiện những hành vi bất thường đối với tính cách của chúng hoặc đối với những đứa trẻ khác cùng tuổi. 
Vì sao tâm lý học sinh tiểu học ít được để ý?
Lý do khiến tâm lý học sinh tiểu học không được để ý nhiều xuất phát từ chính việc các vấn đề về sức khỏe tâm thần ở trẻ vô cùng khó để nắm bắt. Nhiều bậc cha mẹ không chỉ không biết các dấu hiệu của bệnh tâm thần mà còn cho rằng những thay đổi trong hành vi là điều bình thường ở những đứa trẻ đang lớn. Thật khó để nói liệu những thay đổi nhất định có phải là do tăng trưởng và phát triển bình thường hay liệu chúng có thể là dấu hiệu ban đầu của một vấn đề về tâm lý. Hơn nữa, sự kỳ thị đối với sức khỏe tâm thần khiến nhiều bậc cha mẹ bỏ qua các dấu hiệu ban đầu của bệnh tâm thần nếu họ thực sự nhận thấy chúng.
Trong nhiều trường hợp, khi một đứa trẻ gặp khó khăn ở trường, sức khỏe tâm thần không phải là nguyên nhân tiềm ẩn đầu tiên cần được điều tra. Việc đổ lỗi cho cuộc sống gia đình, tình trạng kinh tế xã hội hoặc thậm chí khả năng học tập của trẻ vì các vấn đề học tập sẽ dễ dàng hơn là nhận ra rằng có thể có điều gì đó sâu xa hơn đang xảy ra – thay vì nhận ra rằng trẻ có thể cần được hỗ trợ.
Tại sao cần phải quan tâm hơn đối với tâm lý học sinh tiểu học?
Khi trẻ bước vào độ tuổi cắp sách tới trường, tâm lý có thể bị ảnh hưởng bởi các vấn đề sức khỏe tâm thần giống như người lớn. Ví dụ, trẻ có thể cảm thấy khó khăn khi tập trung học tập hay tận hưởng các hoạt động yêu thích. Ở trẻ em bị trầm cảm, khó chịu là một triệu chứng phổ biến hơn là buồn bã. Trẻ ở độ tuổi 6-10 cũng có nhiều khả năng thể hiện những thay đổi hành vi như một biểu hiện của các vấn đề về tâm thần. Đối với nhiều trẻ em, chúng xuất hiện dưới dạng các vấn đề về hành vi như rối loạn thách thức chống đối (ODD), rối loạn cư xử (CD) hoặc rối loạn ám ảnh cưỡng chế (OCD).
Tâm lý học sinh tiểu học hiểu biết cha mẹ cần 2
Bạn cần phải quan tâm đến tâm lý học sinh tiểu học, hay chính là tâm lý của con bạn
Tăng động giảm chú ý - dấu hiệu của rối loạn tâm lý học sinh tiểu học
Rối loạn tăng động giảm chú ý là một rối loạn phát triển thần kinh phức tạp, biểu hiện bằng nhiều triệu chứng khác nhau, có thể kể đến là sự khó tập trung. Rối loạn tăng động giảm chú ý ảnh hưởng đến khả năng xử lý cảm xúc của chính trẻ cũng như khả năng nhận biết cảm xúc và nhu cầu của người khác. Tâm lý học sinh tiểu học, hay tâm lý của trẻ sẽ trở nên thiếu kiên nhẫn và bồn chồn, khó tuân theo các hướng dẫn và thường xuyên mơ mộng.
Một vấn đề sức khỏe tâm thần khác rất khó xác định và hiểu là chứng rối loạn phổ tự kỷ. Đó là một rối loạn phát triển ảnh hưởng đến giao tiếp và hành vi của trẻ. Mỗi trẻ mắc loại rối loạn này đều khác nhau, nhưng nhiều trẻ mắc chứng rối loạn này gặp khó khăn trong giao tiếp và tương tác với người khác, đây có thể là một thách thức ở trường.
Ngoài các vấn đề sức khỏe tâm thần có nền tảng thần kinh, còn có một số rối loạn sức khỏe tâm thần có thể phát triển theo thời gian do hoàn cảnh hoặc môi trường của trẻ.
Rối loạn ăn uống và rối loạn tâm trạng có thể ảnh hưởng đến trẻ ở mọi lứa tuổi, đặc biệt ảnh hưởng đến tâm lý học sinh tiểu học trong độ tuổi 6-10.  Ban đầu thường do căng thẳng hoặc sang chấn gây ra. Đôi khi, trẻ em gặp khó khăn trong việc xác định và xử lý cảm xúc của mình, vì vậy đôi khi chúng phát triển các cơ chế đối phó không lành mạnh. Rối loạn ăn uống như chán ăn, chứng cuồng ăn và chứng cuồng ăn có thể trở nên nguy hiểm đến tính mạng và rối loạn tâm trạng có thể dẫn đến nguy hiểm và thậm chí có ý định tự tử.
Tâm lý học sinh tiểu học bình thường được biểu hiện như thế nào?
Trẻ trong độ tuổi từ 6-10, tức là trong giai đoạn học tiểu học, bắt đầu chịu trách nhiệm nhiều hơn và bắt đầu muốn có nhiều tự do hơn (thường là nhiều hơn mức chúng có thể xử lý). Trẻ cần được hướng dẫn để hoàn thành công việc nhà và bài tập về nhà nhưng sẽ bắt đầu tự giải quyết vấn đề. Trẻ sẽ bắt đầu trải qua những cảm xúc phức tạp hơn như thất vọng, lo lắng và có thể thiếu khả năng kiểm soát xung động bằng lời nói. Kỷ luật theo kiểu củng cố tích cực có hiệu quả ở độ tuổi này.
Như bạn có thể thấy (và có thể đã trải qua), hành vi của con bạn có thể thay đổi theo thời gian. Tuy nhiên, khi con bạn đến một độ tuổi nhất định, chúng sẽ dành nhiều thời gian hơn ở trường và bạn có thể không nhận thấy những thay đổi nhanh chóng. 
Con bạn có đang che giấu các vấn đề ở trường không?
Mọi đứa trẻ đều trải qua những thăng trầm ở trường. Thay đổi lớp học, học tài liệu khó và trải qua những thay đổi trong quá trình phát triển đều là những nguyên nhân gây căng thẳng có thể ảnh hưởng đến hành vi của con bạn ở trường cũng như sức khỏe tâm thần của trẻ. Thông qua tất cả những thay đổi này, trách nhiệm của cha mẹ là để mắt đến những dấu hiệu cảnh báo rằng con bạn đang phải vật lộn nhiều hơn mức bình thường.
Dưới đây là một số dấu hiệu tiềm ẩn cho thấy con bạn đang gặp khó khăn ở trường:
•    Viện cớ để không đi học chẳng hạn như giả ốm.
•    Trốn học hoặc nghỉ học mà bạn không biết.
•    Mất hứng thú với trường học và các hoạt động ngoại khóa.
•    Phát triển lòng tự trọng thấp, so sánh bản thân với những đứa trẻ khác.
•    Thường xuyên bị cấm túc hoặc bị kỷ luật ở trường.
•    Không chịu làm bài tập về nhà và/hoặc bị điểm kém ở trường.
Nếu bạn nhận thấy con mình có bất kỳ dấu hiệu rõ ràng nào của bệnh tâm thần hoặc dấu hiệu tiềm ẩn của các vấn đề học đường, đừng bỏ qua. Nếu cha mẹ không thừa nhận vấn đề, đứa trẻ có thể sẽ cảm thấy như nó không có thật hoặc nó không quan trọng. Sức khỏe tinh thần của con bạn nói riêng và tâm lý học sinh tiểu học nói chung rất mong manh và đáng được bảo vệ.
Tâm lý học sinh tiểu học hiểu biết cha mẹ cần 3
Tâm lý học sinh tiểu học thay đổi thất thường
Làm thế nào bạn có thể hỗ trợ tâm lý học sinh tiểu học ở nhà?
Là cha mẹ, bạn muốn những gì tốt nhất cho con mình. Thật không may, đôi khi rất khó để nói đó là gì, đặc biệt là khi con bạn không sẵn sàng nói về những vấn đề mà chúng đang gặp phải. Thêm vào đó là thực tế là con bạn dành phần lớn thời gian ở trường mà bạn không thể quan sát được con, và bạn có thể thấy các vấn đề về sức khỏe tâm thần thường xuyên bị bỏ qua như thế nào.
Bước đầu tiên để con bạn nhận được sự trợ giúp cần thiết là chẩn đoán vấn đề. Nói chuyện với bác sĩ nhi khoa của bạn và cung cấp càng nhiều thông tin càng tốt về hành vi, tâm trạng và các vấn đề ở trường của con bạn. Nếu bạn chưa từng trải nghiệm trực tiếp, hãy nhận báo cáo chi tiết từ giáo viên của con bạn hoặc nhân viên khác của trường để giúp bác sĩ nhi khoa của bạn có được bức tranh chính xác về vấn đề.
Sau khi con bạn được chẩn đoán có vấn đề về sức khỏe tâm thần hoặc hành vi, điều quan trọng là phải lập một kế hoạch điều trị. Điều trị không phải lúc nào cũng (và trong nhiều trường hợp không nên) liên quan đến thuốc. Đối với trẻ em, nó thường liên quan đến các liệu pháp hỗ trợ để giúp trẻ đối phó với những thách thức mà trẻ đang gặp phải. Bạn và bác sĩ nhi khoa sẽ làm việc cùng nhau để quyết định điều gì là tốt nhất cho con bạn.
Tâm lý trị liệu – Còn được gọi là liệu pháp trò chuyện, tâm lý trị liệu là một trong những hình thức điều trị hiệu quả nhất cho các vấn đề sức khỏe tâm thần nói chung, không chỉ cho trẻ em. Mục tiêu là dạy con bạn cách hiểu những thách thức về tinh thần của chúng và dạy chúng những cách hữu ích để đối phó với những thách thức đó. 
Bên cạnh đó, mặc dù con bạn là người phải đối mặt với những thách thức về sức khỏe tâm thần, nhưng nó có thể ảnh hưởng đến cả gia đình. Tư vấn gia đình có thể giúp bạn tìm hiểu những gì đang xảy ra với con bạn và cách bạn có thể giúp đỡ. Đó cũng là một cách tuyệt vời để biết những điều không nên làm – những điều có thể khiến con bạn thụt lùi hoặc khiến trẻ không nhận được sự hỗ trợ cần thiết.
Làm cha mẹ có nghĩa là đặt nhu cầu của con bạn lên trên nhu cầu của bạn, nhưng bạn không thể cho con mình mọi thứ nó cần cho dù bạn có đầy đủ mọi điều kiện để thoả mãn điều đó. Điều quan trọng tiếp theo mà bạn có thể làm là xây dựng và duy trì mối quan hệ bền chặt với giáo viên của con bạn và với nhà trường. Hiểu rõ về các bạn chơi cùng với con mình. Đồng hành cùng con trong các hoạt động.
Tâm lý học sinh tiểu học vô cùng khó nắm bắt. Mặc dù con đường có thể khó khăn, con bạn phụ thuộc vào tình yêu và sự hỗ trợ của bạn, vì vậy hãy làm mọi thứ bạn có thể để cung cấp cho con bạn những gì chúng cần để thành công và phát triển.

Tác giả: Mạnh Hùng

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây