Vắc xin và thai kỳ: Lịch tiêm phòng cần thiết cho bà bầu

Bầu bí là một thời kỳ đầy hứng khởi và đầy thách thức trong cuộc đời của mỗi phụ nữ. Trong thời gian này, việc chăm sóc sức khỏe không chỉ quan trọng cho bà mẹ mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe của thai nhi.
Trong bối cảnh dịch bệnh và sự tiến bộ trong lĩnh vực y tế, việc tiêm vắc xin trở thành một phần quan trọng của chăm sóc sức khỏe cho thai phụ. Tuy nhiên, có một số loại vắc xin được khuyến nghị cần tiêm trước khi mang thai, nhằm bảo vệ cả bà mẹ và thai nhi khỏi các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm. 
Cần tiêm vắc xin gì trước khi mang thai?
Vắc xin là một phương pháp quan trọng để bảo vệ sức khỏe của thai nhi và người mẹ trong quá trình mang thai. Việc tiêm vắc xin đúng cách và đúng lúc có thể giúp ngăn ngừa nhiều loại bệnh truyền nhiễm có thể gây hại cho thai nhi và nguy cơ gây ra các biến chứng nghiêm trọng.
1. Viêm gan B
Viêm gan B là một căn bệnh có tỷ lệ lây lan cao từ mẹ sang con trong quá trình mang thai. Viêm gan B có thể gây ra các biến chứng nghiêm trọng cho thai nhi như viêm gan, viêm gan mãn tính, xơ gan và thậm chí là tử vong. Do đó, việc tiêm vắc xin ngừa viêm gan B trước khi mang thai là cực kỳ quan trọng để bảo vệ sức khỏe của cả mẹ và thai nhi.
2. Cúm
Nếu thai phụ bị cúm trong quá trình mang thai, đặc biệt là trong ba tháng đầu, nguy cơ gây dị tật ở thai nhi là rất cao. Cúm có thể gây ra các biến chứng như sứt môi, hở hàm ếch, sinh non và nhẹ cân
3. Thủy đậu
Việc tiêm vắc xin ngừa thủy đậu là một ưu tiên đặc biệt đối với những người chưa từng mắc bệnh thủy đậu hoặc chưa tiêm phòng bệnh. Thai phụ mắc thủy đậu trong ba tháng đầu của thai kỳ có nguy cơ mắc dị tật cao, gồm dị dạng hình thể, liệt chân tay. Tiêm phòng giúp bảo vệ sức khỏe của thai nhi và ngăn ngừa sự lây lan của bệnh từ mẹ sang con.
Vắc xin và thai kỳ 1
4. Bạch hầu, ho gà, uốn ván
Vắc xin phối hợp ngừa bạch hầu, ho gà và uốn ván có thể giúp phòng ngừa những căn bệnh này hiệu quả cho thai nhi. Số lượng tiêm chỉ cần một lần duy nhất, và việc này có thể giúp bảo vệ sức khỏe của cả mẹ và thai nhi trước những căn bệnh có thể gây hại trong quá trình mang thai.
5. Sởi, quai bị, rubella
Các bệnh sởi, quai bị và rubella đều có thể gây ra các biến chứng nghiêm trọng cho thai nhi nếu mẹ mắc phải trong quá trình mang thai. Việc tiêm vắc xin ngừa các loại bệnh này là cực kỳ quan trọng để bảo vệ sức khỏe của thai nhi và ngăn ngừa nguy cơ sinh con ra bị dị tật, suy dinh dưỡng.
6. Human papillomavirus (HPV)
Vắc xin ngừa HPV được khuyến cáo tiêm phòng cho phụ nữ không mang thai từ 9 - 26 tuổi. Tuy nhiên, phụ nữ mang thai không được chỉ định tiêm vắc xin HPV do tính an toàn của vắc xin chưa được nghiên cứu đầy đủ.
Thời gian tiêm phòng thích hợp nhất
Trước khi mang bầu
Việc tiêm phòng cũng rất quan trọng để tạo ra sự chuẩn bị tốt nhất cho thai kỳ. 
• Mũi tiêm 3 trong 1 (sởi, quai bị, rubella) nên được tiêm trong khoảng 3-6 tháng trước khi có thai, muộn nhất là trước khi có bầu 1-3 tháng. 
• Việc tiêm phòng viêm gan B cũng rất quan trọng. Vắc xin có thể tiêm vào trước hoặc trong khi có bầu, tuy nhiên tốt nhất là bạn nên tiêm trước khi có bầu để có sự chuẩn bị tốt nhất về sức khỏe. 
• Đối với vắc xin phòng cúm, nó có độ nhạy cao và thiết yếu với cuộc sống nên có thể tiêm ở mọi thời điểm trước hoặc trong khi mang thai, tuy nhiên khuyến cáo nên tiêm sớm trước khi mang bầu và nhắc lại hàng năm. 
• Đối với vắc xin phòng bạch hầu – ho gà – uốn ván, việc tiêm 1 liều duy nhất vẫn đảm bảo phòng bệnh hiệu quả.
Trong quá trình mang bầu
Việc tiêm phòng cũng rất quan trọng để bảo vệ sức khỏe của cả mẹ và thai nhi. 
• Đối với người mang thai lần đầu, nên tiêm 2 mũi vắc xin phòng uốn ván trong quá trình mang bầu. Mũi đầu tiên có thể tiêm từ tuần 20 trở đi. Sau một tháng, tiêm nhắc lại mũi thứ 2. Tuy nhiên, cần đảm bảo mũi 2 phải được tiêm trước khi bạn sinh ít nhất là 1 tháng. 
Vắc xin và thai kỳ 2
• Đối với những người đã từng mang thai trước đó và đã được tiêm đủ 2 mũi vắc xin phòng uốn ván, chỉ cần tiêm 1 mũi vắc xin phòng uốn ván nếu lần có thai sau.
Như vậy, việc tiêm phòng trước và trong khi mang thai đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ sức khỏe của cả mẹ và thai nhi. Việc tuân thủ đúng thời gian và liều lượng được khuyến nghị sẽ giúp tạo ra sự chuẩn bị tốt nhất cho thai kỳ và giảm thiểu nguy cơ mắc các bệnh truyền nhiễm cho cả mẹ và em bé.
Một số lưu ý khi tiêm phòng
Một số phản ứng phụ thường gặp sau khi tiêm vắc xin bao gồm sốt nhẹ và sưng đau tại vị trí tiêm. Đây là những phản ứng thông thường và thường tự giảm đi sau vài ngày. Người mẹ có thể chườm khăn ấm, dùng khăn ấm lau người và bổ sung rau xanh, trái cây giàu vitamin để giảm nhẹ các triệu chứng này. 
Tuy nhiên, nếu thời gian sốt kéo dài từ 3 đến 4 ngày, hoặc có các biểu hiện nặng như sốt cao, mệt mỏi, ngủ li bì, người mẹ cần đến bệnh viện để kiểm tra kịp thời và đảm bảo sức khỏe của mình.
Theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế thế giới WHO, trước và trong khi mang thai, thai phụ nên tiêm một số loại vắc-xin phòng tránh các bệnh nguy hiểm như Bạch hầu, ho gà, uốn ván, cúm, Rubella, sởi, thủy đậu, HPV, viêm gan B và một số loại vắc xin khác. Việc tiêm phòng này không chỉ bảo vệ sức khỏe của thai phụ mà còn bảo vệ sức khỏe của thai nhi. Nếu bỏ qua các mũi vắc-xin này, thai nhi có thể mắc các bệnh lý bẩm sinh nghiêm trọng ảnh hưởng đến sức khỏe cả trong tương lai.
Trong số các loại vắc xin cần tiêm khi mang thai, vắc xin phòng Rubella và ho gà đặc biệt quan trọng. Rubella là một căn bệnh gây ra tác động nghiêm trọng đến thai nhi nếu thai phụ mắc phải trong quá trình mang thai. Bệnh có thể gây ra các tác động như thiểu số thai nhi, dị tật bẩm sinh và các vấn đề về tim mạch, thính lực và thị lực. Do đó, việc tiêm vắc xin phòng Rubella là cực kỳ quan trọng để bảo vệ sức khỏe của cả thai phụ và thai nhi.
Vắc xin và thai kỳ 3
Ngoài ra, vắc xin phòng ho gà cũng rất quan trọng trong việc bảo vệ sức khỏe của thai nhi. Ho gà là một căn bệnh gây ra tác động nghiêm trọng đến thai nhi nếu thai phụ mắc phải trong quá trình mang thai. Bệnh có thể gây ra các biến chứng như viêm não, viêm gan, viêm phổi và thậm chí là tử vong của thai nhi. Việc tiêm vắc xin phòng ho gà sẽ giúp bảo vệ sức khỏe của cả thai phụ và thai nhi trước những nguy cơ tiềm ẩn từ căn bệnh này.
Tóm lại, việc tiêm vắc xin khi mang thai không chỉ bảo vệ sức khỏe của thai phụ mà còn bảo vệ sức khỏe của thai nhi và góp phần vào việc ngăn chặn sự lây lan của các loại bệnh nguy hiểm trong cộng đồng. Người mẹ cần lưu ý và tuân thủ đúng lịch tiêm vắc xin theo khuyến cáo của các chuyên gia y tế để đảm bảo sức khỏe cho cả mình và cho con yêu của mình.

Tác giả: Sống khỏe 360